5.000 Yıllık Tek Bir Mezarda 270.000 Adet Boncuk Bulundu!

İspanya’daki Montelirio adlı 5.000 yıllık bir mezar alanında, şimdiye kadar bir mezarda bulunan en büyük boncuk topluluğu ortaya çıkarıldı.

İspanya’da arkeologlar, tarihçiler ve tarihöncesi uzmanlarından oluşan büyük bir araştırma ekibi, Montelirio’daki eski bir mezar alanında, şimdiye kadar tek bir mezarda bulunan en büyük boncuk koleksiyonunun varlığını doğruladı.

Ekip, bulgularını Science Advances dergisinde yayımladıkları makalede sundu. Çalışma, İspanya’nın güneybatısında yer alan 5.000 yıllık bir mezarı inceleyerek gerçekleştirildi.

Tholos de Montelirio, İspanya’daki megalitik bir arkeolojik kazı alanı ve buradaki kalıntılar MÖ 2.875 ile 2.635 arasına tarihlendiriliyor. Yaklaşık 200 yıl boyunca mezarlık olarak kullanıldığı düşünülen bu alan, 1868 yılında keşfedildi fakat uzun yıllar boyunca incelenmedi. Ancak 1980’den itibaren ciddi bilimsel araştırmalara konu oldu.

(İlgili: Malatya’da Boncuklarla Gömülmüş 5.700 Yıllık Çocuk Bulundu)

Bu yeni araştırmada, ekip ünlü “Fildişi Kadın” mezarının yaklaşık 100 metre yakınında bulunan bir mezarı inceledi. Fildişi Kadın, adını yanında bir fildişi tarak, bir fil dişi ve diğer birçok değerli eserle birlikte gömülmüş olmasından alıyor.

Araştırmacılar, bu tek mezarda 20 kişinin kalıntılarını ortaya çıkardı. Bunlardan 15’inin kadın olduğu doğrulandı, diğer beş kişinin cinsiyeti ise belirlenemedi.

Geçmiş yıllarda bu mezarda yapılan kazılar sırasında birçok boncuk keşfedilmişti. Araştırmacılar, bu boncukların bir araya getirilerek mezar sahibine ait giysileri oluşturmuş olabileceğini düşünüyor.

Ancak bu yeni kazıda çok daha fazla boncuk bulundu. Ekip, mezarda 270.000’den fazla boncuk olduğunu tahmin ediyor.

Her bir boncuk, bir deniz kabuğunun işlenmesi ve ortasına delik açılmasıyla üretilmiş. Bu olağanüstü sayı, şimdiye kadar tek bir mezarda bulunan en büyük boncuk topluluğu olarak kaydedildi.

Araştırmacılar, bu kadar büyük bir boncuk koleksiyonunun hazırlanmasının muazzam bir emek gerektirdiğini vurguluyor.

Ekip, boncuk üretimini denemek için kendi boncuklarını yapmaya çalıştı. Bir boncuğun hazırlanmasının yaklaşık 10 dakika sürdüğünü tespit ettiler.

Bu hesaba göre, mezardaki tüm boncukların üretimi için 10 kişinin her gün 8 saat çalışarak 206 gün boyunca kesintisiz emek harcaması gerektiği ortaya çıktı.

Araştırmacılar, bu kadar büyük bir emeğin yalnızca toplumda çok yüksek bir statüye sahip bireyler için harcanabileceğini savunuyor.

Bu nedenle, boncuklarla süslenmiş giysilerle gömülen kadınların, yaşadıkları dönemde olağanüstü derecede saygın kişiler oldukları düşünülüyor.

Makale: Leonardo García Sanjuán et al. (2025). A multi-analytical study of the Montelirio beaded attires: Marine resources, sumptuary crafts, and female power in copper age Iberia. Science Advances.