Bulunan Su Kuyuları, Roma Mühendislik Hatasını Gösteriyor

Antik Roma mühendisliğinin endüstriyel ölçekte başarısızlığı: İngiltere’deki su kuyuları, Romalıların deneme yanılma yapmasının kanıtı oldu.

Cambridgeshire’daki ‘şaşırtıcı derecede korunmuş’ kalıntılar, önemli Roma-İngiltere endüstriyel yerleşimine dair ipuçları veriyor.

Romalılar, yerden ısıtmadan su şebekelerine kadar birçok alanda dikkate değer mühendislerdi. Ancak yeni bir keşif, onların da bazı hatalar yaptığını ortaya koyuyor.

Londra Arkeoloji Müzesi’nden (Mola) arkeologlar tarafından Cambridgeshire’daki bir tarlada MS 1. yüzyılda inşa edilmiş iki kuyu bulundu. Bunlar, karmaşık bir tasarım ve inşaatın deneme-yanılma süreçlerini gözler önüne seriyor.

Kuyulardan birinin içi ahşap levhalarla kaplıydı, diğerinin içinde ise bir merdiven vardı. Her ikisi de suyla dolu olmaları nedeniyle yaklaşık 2.000 yıl sonra bile “şaşırtıcı derecede korunmuş” durumdaydı.

(İlgili: Sualtı Keşifleri, Antik Roma Mühendisliğini Gösteriyor)

Kuyular, ortalama modern iki katlı bir evin yüksekliğine eşit bir derinliğe kadar kazılmıştı. Ancak ilk kuyunun inşa süreci planlandığı gibi gitmedi, tamamlanmaya yaklaşırken kendi içine çöktü çünkü duvarları düzgün bir şekilde sabitlenmemişti. Kullandıkları merdiven, bu çöküş esnasında kuyunun içine gömülmüştü.

Romalı inşaatçılar, yaklaşık 20 metre uzaklıktaki başka bir kuyu üzerinde çalışmaya başlamadan önce sil baştan başlamış olmalılardı. Bu sefer, hatalarından ders çıkardılar ve etkileyici bir mühendislik başarısıyla yeni kuyuyu ahşap ile kapladılar.

Proje yöneticisi Simon Markus, “Böylesine bir işte başarısızlık yaşamak, kesinlikle önemli derecede hayal kırıklığı yaratacaktır. Merdivenin kuyuda bulunması, çöküş gerçekleştiğinde hala kuyuda çalışıyor olduklarını gösteriyor. Yaklaşık 8,5 metre aşağıdaydılar, yani kazıyı bitirmeye yaklaşıyorlardı” diyor.

“Burada kazılarımıza ilk başladığımızda keşfettiğimiz gibi kil, daha yoğun formdaki toprak ve taştan kelimenin tam anlamıyla ufalanıyordu. Bu endüstriyel ölçekte Roma mühendisliğinin bir başarısızlığıydı. Bu kuyuyu kazmak için çok çaba sarf edilmişti, sonra da tamamen terk etmek zorunda kalındı.”

“O zamanlar kullandıkları araçlar açıkça bizimkilerden çok farklıydı. Jeolojik yapı oldukça sağlam. Bu yüzden zahmetli bir süreçti. Bu düzeydeki bir işin neredeyse anında yok olmasını görmek, onlar için oldukça can sıkıcı olmalıydı”

Kuyular, Demir Çağı’ndan Roma Dönemi’ne kadar varlığını sürdüren ve MS 43 ile 150 yılları arasında endüstriyel faaliyetlerin merkezi haline gelen bir yerleşim yeri ile ilişkili. Roma-İngiltere metal işçiliği, marangozluk ve ahşap işçiliğinin tümünün büyük, kontrollü bir muhafaza içerisinde gerçekleştiğine dair kanıtlar bulunuyor.

Bölge sakinlerinin su kaynağına erişim ihtiyacı nedeniyle bir kuyu kazdıkları anlaşılıyor.

Korunmuş büyük ahşap parçalarının bazılarında, bu antik yerleşim yerinde neler üretildiğine dair ipucu verebilecek yatay çizgiler de dahil olmak üzere süslemeler bile bulunuyor.

Arkeologlar, Romalıların eski mobilyaları yapı malzemesi olarak geri dönüştürdüklerine inanıyorlar çünkü normal şartlar altında kuyu dibinde kimsenin göremeyeceği süslü ahşapların bulunma olasılığı düşük.

İkinci kuyuda keşfedilen ve daha sonra çöplük olarak kullanılan atık odun miktarı, önemli bir endüstriye işaret ediyor. Malzemeler uzmanlar tarafından dikkatlice incelenecek.

Arkeologlar kuyunun dibinde ayrıca suyun yerden yukarı çıkmasıyla birlikte içinde bulunan tortunun filtrelenmesine yardımcı olmuş olabilecek parke taşı ile döşeli bir yüzey buldular. Bu durum, Romalılara biraz daha temiz bir su kaynağı sağlıyordu.

Londra Arkeoloji Müzesi arkeologları ayrıca, sitenin yakınında bulunması muhtemel bir Roma yoluna dair kanıtlara rastladılar. Bu da, bu oluşumun daha geniş bir ticaret ağının parçası olduğunu gösteriyor.

The Guardian. 17 Ağustos 2024.