Kalahari’de İnsanlar 100.000 Yıl Önce Kristal Topluyormuş

Güney Afrika’da 105.000 yıl önce toplanmış dikkat çekici kristaller, türümüzde karmaşık davranışların ortaya çıkışına yeni bir ışık tutuyor.

Avustralya’nın Griffith Üniversitesi’nden Jayne Wilkins’in liderliğindeki ekip, Kalahari Çölü’ndeki Ga-Mohana Tepesi Kuzey Kaya Sığınağı alanında farklı biçimlerde olan 22 tane beyaz kalsit kristali keşfetti. Wilkins, “Kristaller küçük eşkenar dörtgen şeklinde, gerçekten görsel olarak dikkat çekiciler.” diyor.

Bu geometrik kristaller bulundukları alanda oluşmamış ve üzerlerinde bir değişiklik yapılmamış, görünüşe göre kasıtlı olarak toplanıp, süs amaçlı kaya sığınağına getirilmişler. Wilkins, “Günlük işlerde kullanılmamışlar.” diyor.

Güzel eşyaları toplamak günümüz insanlarına normal gelebilir ancak bu sözde sembolik davranış resmen 100.000 yıl önce ortaya çıkmış. Wilkins, “Bu tür güzel nesneleri faydacı olmayan nedenlerle toplamanın kökenleri, sembolizm, sanat ve kültüre dayanıyor olabilir.” diyor.

(Bu Gravür, Bilinen En Eski Sembolik Kullanım Olabilir)

Ayrıca bölgede 42 tane yanmış, devekuşu yumurtası kabuğu parçaları bulundu. Büyük yumurta kabukları, insanlar tarafından su depolamak ve taşımak için kullanılmış olabilir; bu da insan icadına dair bulgulara bir yenisini daha ekliyor.

Denizden 600 kilometre uzaklıktaki Kalahari’de yapılan bu keşifler, sembolizm ve teknolojik yenilik gibi karmaşık davranışların, insanların beyin gelişimini desteklediği düşünülen besin maddelerini içeren deniz ürünlerine erişebildiği kıyıda ortaya çıktığı varsayımına meydan okuyor.

Şimdiye kadar bu sembolik davranışın en eski bulguları, Blombos Mağarası’nda 100.000 yıllık oyulmuş aşı boyası ve Güney Afrika kıyısındaki Diepkloof Kaya barınağında 60.000 yıllık süslenmiş devekuşu yumurta kabuğu gibi denize yakın yerlerde görülmüştü.

Wilkins, “Kıyıdan çok uzakta yer alan Kalahari’de de aynı tür davranışları görüyoruz.” diyor.

New Scientist. 31 Mart 2021.

Makale: Wilkins, J., Schoville, B. J., Pickering, R., Gliganic, L., Collins, B., Brown, K. S., … & Hatton, A. (2021). Innovative Homo sapiens behaviours 105,000 years ago in a wetter Kalahari. Nature, 1-5.